Autor: dr n. med. Stanisław Faliszewski · Opublikowano:

Ta strona zbiera 50 pytań rodziców o rozwój ruchowy niemowlęcia w pierwszym roku życia. Na każde odpowiada krótko, z konkretnym wiekiem, dr n. med. Stanisław Faliszewski, fizjoterapeuta dziecięcy i założyciel Ośrodka Falmed. Pod każdą odpowiedzią znajdziesz link do artykułu, który wyjaśnia temat szerzej. Odpowiedzi opisują normy rozwojowe i nie zastępują badania dziecka.

Tematy na tej stronie:

  • Pierwsze 3 miesiące (pytania 1-6)
  • Leżenie na brzuchu, podpór i obroty (pytania 7-12)
  • Pełzanie, czworaki i siadanie (pytania 13-19)
  • Stanie, chodzenie, chodzik i buty (pytania 20-25)
  • Noszenie, pielęgnacja i uspokajanie (pytania 26-30)
  • Napięcie mięśniowe, asymetria i niepokojące objawy (pytania 31-36)
  • Zmysły, refluks i bezpieczeństwo (pytania 37-43)
  • Ćwiczenia w domu, konsultacja i kursy (pytania 44-50)
  • Kiedy iść do fizjoterapeuty dziecięcego?

Pierwsze 3 miesiące

1. Co powinno umieć niemowlę w wieku 3 miesięcy?

W 12. tygodniu niemowlę leżące na brzuchu podpiera się symetrycznie na przedramionach i unosi głowę na przedłużeniu linii barków. Na plecach sprowadza dłonie do środka ciała i wkłada je do buzi. Niepokojące są długotrwałe układanie głowy w jedną stronę, odginanie jej w tył i brak unoszenia głowy.

Więcej: Jak powinien zachowywać się niemowlak w wieku 12 tygodni?

2. Kiedy niemowlę zaczyna unosić głowę?

Do końca 8. tygodnia niemowlę leżące na brzuchu unosi głowę krótko, a potem opuszcza ją na podłoże. Jeśli do 8. tygodnia w ogóle nie unosi głowy, skonsultuj się z fizjoterapeutą dziecięcym. W 3. miesiącu dziecko powinno utrzymać głowę w linii środka ciała przez kilka minut.

Więcej: Rozwój motoryczny 0-3 miesiące: miesiąc po miesiącu

3. Czy to normalne, że niemowlę wkłada ręce do buzi?

Tak. Wkładanie rąk do buzi pojawia się najczęściej między 2. a 3. miesiącem i nie oznacza, że dziecko jest głodne. Tak rozwija ono koordynację ręka-usta, dlatego pozwól mu ssać palce i dłonie tak długo, jak ma ochotę.

Więcej: Co jest dobre dla mojego dziecka: fakty i mity, część I

4. Do kiedy występuje odruch Moro?

Odruch Moro, czyli gwałtowny wyprost i odrzut ramion, jest fizjologiczny od urodzenia do 4. miesiąca, a potem zanika. Niepokojące jest, gdy po odłożeniu na podłoże dziecko silnie pręży ramiona, które potem wiotczeją. Utrzymujący się odruch Moro w 5.-6. miesiącu skonsultuj z fizjoterapeutą dziecięcym.

Więcej: Jak powinien zachowywać się niemowlak w wieku 12 tygodni?

5. Dlaczego niemowlę się pręży i odgina głowę do tyłu?

W wieku 0-3 miesięcy niemowlęta często reagują na zmianę pozycji gwałtownym odgięciem głowy i odrzuceniem ramion. Może to być naturalna odpowiedź na silne bodźce albo skutek nie do końca prawidłowej pielęgnacji. Nie zmieniaj gwałtownie pozycji dziecka, a jeśli po kilkunastu dniach prawidłowego układania nic się nie zmienia, skonsultuj się z fizjoterapeutą.

Więcej: Prężenie i odginanie się niemowląt w pierwszym kwartale życia

6. Dlaczego 3-miesięczne niemowlę niepokoi się przy karmieniu piersią?

Pod koniec 3. miesiąca niechęć do ssania może wiązać się ze wzmożonym napięciem mięśni w okolicy barków i szyi oraz z wrażliwością dotykową i nie zawsze oznacza brak odruchu ssania. Dziecko odgina głowę, wypluwa sutek i płacze, a karmienie trwa nie dłużej niż kilkanaście sekund. Z takimi objawami nie czekaj i umów wizytę u specjalisty.

Więcej: Wzmożone napięcie mięśniowe u niemowlaka

Leżenie na brzuchu, podpór i obroty

7. Od kiedy i jak długo kłaść niemowlę na brzuchu?

Już w pierwszym kwartale układaj dziecko na brzuchu, a około 10.-12. tygodnia zachęcaj je do coraz częstszej zabawy w tej pozycji. W 4. miesiącu potrafi bawić się na brzuchu przez kilkanaście minut, ale zachowaj równowagę z leżeniem na plecach. W 7. miesiącu aktywność na brzuchu powinna już dominować.

Więcej: Leżenie na brzuchu: od kiedy i jak długo?

8. Dlaczego niemowlę płacze, gdy leży na brzuchu?

Zdrowe niemowlę chętnie leży na brzuchu: krótko unosi głowę, opuszcza ją i ssie swoje dłonie. Jeśli w okolicach 8.-10. tygodnia widzisz niepokój, płaczliwość, niechęć do tej pozycji albo asymetrię, zgłoś się do specjalisty. Niechęć do leżenia na brzuchu może też pierwszy raz pojawić się w 4. miesiącu.

Więcej: Maluch płacze, leżąc na brzuszku? Tak wcale nie musi być

9. Co to jest wysoki podpór i kiedy go ćwiczyć?

Wysoki podpór to pozycja, w której dziecko leży na brzuchu i unosi głowę oraz tułów na wyprostowanych rękach. Ćwiczenie zaczyna się pod koniec I kwartału, w 3. miesiącu, z pomocą piankowego wałka podłożonego pod pachy. Z początkiem 7. miesiąca dziecko samo przechodzi do podporu na prostych rękach i robi „minipompki”.

Więcej: Podpór na rączkach u niemowlaka

10. Kiedy niemowlę zaczyna się obracać z pleców na brzuch?

Dziecko urodzone o czasie zaczyna obracać się z pleców na brzuch między 5. a 6. miesiącem, przez prawą i lewą stronę. Granicą normy dla tej umiejętności jest koniec 5. i początek 6. miesiąca. Brak jakichkolwiek prób obrotu w tym okresie skonsultuj z fizjoterapeutą dziecięcym.

Więcej: Kiedy niemowlę zaczyna się obracać?

11. Kiedy niemowlę obraca się z brzucha na plecy?

Normą obrotu z brzucha na plecy jest 6.-7. miesiąc, a bardzo sprawne dzieci wracają na plecy już w 6. miesiącu. Razem z obrotem na brzuch daje to dziecku pierwszą samodzielność w przemieszczaniu się. Jeśli w 7. miesiącu dziecko nie obraca się w obie strony, umów konsultację, bo to granica normy.

Więcej: Obroty i trójpodparcie w III kwartale

12. Moje dziecko obraca się tylko na jedną stronę. Czy to problem?

W 5.-6. miesiącu preferowanie jednej strony bywa naturalne. Niepokojące jest stałe obracanie się tylko przez jeden bok przy niechęci do drugiego. W zabawie ćwicz obroty przez obie strony z równą liczbą powtórzeń, a utrwaloną asymetrię pokaż fizjoterapeucie dziecięcemu.

Więcej: Co powinno umieć niemowlę w 5. i 6. miesiącu?

Pełzanie, czworaki i siadanie

13. Kiedy niemowlę zaczyna pełzać?

W 6. miesiącu zaczyna się przygotowanie do pełzania: dziecko opiera się na jednym przedramieniu, a drugą rękę wyciąga do przodu. Prawidłowy wzorzec pełzania to kolejno prawa ręka, lewa noga, lewa ręka i prawa noga. Część dzieci w 6. miesiącu przemieszcza się inaczej: „na foczkę”, podciągając się na obu rękach, albo do tyłu.

Więcej: Kiedy niemowlę zaczyna raczkować?

14. Co to jest „łokieć prezesa” u niemowlaka?

To pozycja na półboku, w której dziecko opiera się na jednym przedramieniu, a druga ręka jest wolna i sięga po zabawki. Dziecko doskonali ją w 7. miesiącu, rozwijając niezależną pracę obu ramion. Opanowanie „łokcia prezesa” przygotowuje do czworaków, a jego brak może świadczyć o słabej kontroli tułowia.

Więcej: Co powinno umieć niemowlę w 7. miesiącu?

15. Kiedy niemowlę zaczyna raczkować na czworakach?

W 7. miesiącu na czworaki wchodzą zwykle dzieci silne rozwojowo. W 8. miesiącu dziecko powinno już aktywnie czworakować w przód i w tył, z naprzemiennym ruchem rąk i nóg. Jeśli w tym wieku nie chce przyjmować pozycji czworaczej i woli leżeć na brzuchu, skonsultuj to z fizjoterapeutą dziecięcym.

Więcej: Co powinno umieć niemowlę w 8. miesiącu?

16. Czy każde dziecko musi raczkować?

Nie wszystkie dzieci czworakują: niektóre omijają ten etap między 7. a 10. miesiącem, a nie przeszkadza im to w późniejszej pionizacji. Warto jednak zachęcać do czworaków od 7. miesiąca, bo są symetryczne i przygotowują do klęku. Jeśli w 11. miesiącu dziecko nie raczkuje i jednocześnie nie próbuje wstawać albo przesuwa się na pupie, skonsultuj to z fizjoterapeutą.

Więcej: Niska pionizacja: czworaki, klęk i siad bokiem

17. Kiedy niemowlę samo siada?

Większość dzieci zaczyna samodzielnie siadać w 8. miesiącu, najczęściej bokiem z pozycji na czworakach. Do końca 9. miesiąca dziecko powinno samo wejść w siad i w nim pozostać, bez sadzania przez rodzica. To granica średniej normy, więc brak samodzielnego siadania w 9. miesiącu skonsultuj z fizjoterapeutą dziecięcym.

Więcej: Kiedy niemowlę samo siada?

18. Od kiedy można sadzać niemowlę?

Na przełomie 6. i 7. miesiąca możesz sadzać dziecko na swoich kolanach na czas karmienia, ale nie na długie siedzenie w ciągu dnia. W 7. miesiącu możesz już swobodnie sadzać je do pielęgnacji, karmienia i kąpieli. Nie obkładaj dziecka poduszkami i nie podciągaj go za rączki do siadu.

Więcej: Kiedy można sadzać niemowlę?

19. Czy niesiedzące dziecko można posadzić w krzesełku do karmienia?

Tak, ale tylko na krótki czas posiłku przy rozszerzaniu diety, które warto zacząć w 6. miesiącu. Jeśli dziecko w krzesełku opada do przodu lub na boki, zsuwa się albo bardzo się niepokoi, nie jest jeszcze gotowe i lepiej karmić je na Twoich kolanach. Wybierz krzesełko z podnóżkiem, najlepiej regulowanym.

Więcej: Rozszerzanie diety okiem fizjoterapeuty

Stanie, chodzenie, chodzik i buty

20. Kiedy niemowlę zaczyna wstawać przy meblach?

Wstawanie przypada zwykle na 10.-11. miesiąc, a około 11. miesiąca dziecko coraz częściej staje z podparciem o mebel, łóżeczko albo rodzica. Najsilniejsze dzieci wstają już w 7.-8. miesiącu. Jeśli w 10. miesiącu dziecko nie próbuje wstawać i nie stoi przy podporze nawet po postawieniu, skonsultuj się z fizjoterapeutą.

Więcej: Przygotowanie do pionizacji

21. Czy to normalne, że dziecko w 10. miesiącu staje na palcach?

Tak, jeśli wspina się na palce, bo chce coś sięgnąć. W pozycji stojącej 10-miesięczne dziecko powinno jednak obciążać całą stopę, czyli palce i piętę. Stawanie na palcach przy każdej próbie wstawania albo długie chodzenie wyłącznie na palcach skonsultuj z fizjoterapeutą dziecięcym.

Więcej: Co powinno umieć 10-miesięczne niemowlę?

22. Kiedy dziecko zaczyna chodzić?

Samodzielne chodzenie zaczyna się między 12. a 15., najpóźniej w 16. miesiącu życia. Wcześniej dziecko musi stać bez podporu, co u większości zdrowych dzieci następuje pod koniec 12. miesiąca (± 1 miesiąc). Jeśli roczne dziecko postawione nie utrzyma samodzielnie stania przez kilka sekund, umów konsultację u fizjoterapeuty.

Więcej: Co powinno umieć dziecko w 11. i 12. miesiącu?

23. Czy można prowadzić dziecko za rączki przy nauce chodzenia?

Nie prowadź dziecka za ręce, zanim samo zacznie chodzić, i nie unoś jego rąk powyżej barków. W 10.-12. miesiącu takie prowadzenie zwiększa napięcie w obręczy barkowej i utrwala złe wzorce ruchu. Gdy dziecko już chodzi, trzymaj jego dłonie na linii barków.

Więcej: Co powinno umieć 10-miesięczne niemowlę?

24. Czy chodzik jest dobry dla dziecka?

Nie polecam chodzika. Dziecko staje w nim najczęściej na palcach, nie uczy się upadać ani utrzymywać równowagi, a wkładane do chodzika bez stabilnego siadu jest narażone na asymetrię. Gdy w 10. miesiącu opanuje stanie przy podporze, daj mu zamiast tego pchacz: taboret, odkurzacz albo karton wypełniony gazetami.

Więcej: Czy chodzik jest dobry dla mojego dziecka?

25. Kiedy kupić dziecku pierwsze buty i jakie?

Pierwsze buty kupuj dopiero wtedy, gdy dziecko chodzi i wychodzicie na zewnątrz, zwykle w okolicach 12.-14. miesiąca, zawsze o rozmiar większe. W domu najlepsza jest bosa stopa albo skarpetki antypoślizgowe. But powinien mieć elastyczną podeszwę, cholewkę pod kątem prostym do podeszwy i do 2 lat zabudowany czubek.

Więcej: Jakie pierwsze buty dla Twojego dziecka?

Noszenie, pielęgnacja i uspokajanie

26. Jak prawidłowo nosić niemowlę?

Od pierwszych dni życia noś dziecko w pozycjach zgięciowych: „na tygryska” na przedramieniu albo w „pozycji królewskiej”, z nisko osadzoną pupą i biodrami wysuniętymi do przodu. Noszenie „na pająka” nie powinno być jedynym sposobem, bo poniżej 6. miesiąca kręgosłup nie jest gotowy na ciężar ciała.

Więcej: Jak prawidłowo nosić niemowlę? Przewodnik bezpiecznego noszenia

27. Czy można podnosić niemowlę pod pachy?

Lepiej tego nie robić, bo taki chwyt ustawia kręgosłup w pozycji antygrawitacyjnej i wzmaga napięcie mięśni w okolicy barków. Od okresu noworodkowego podnoś dziecko „na naleśnika”: jedna ręka na klatce piersiowej, druga pod plecami, obrót do boku i uniesienie. Ten chwyt chroni też przed odruchem Moro, który jest fizjologiczny do 4. miesiąca.

Więcej: Jak prawidłowo nosić niemowlę? Przewodnik bezpiecznego noszenia

28. Czy noszenie „na pająka” szkodzi niemowlęciu?

Noszenie w pionie, przodem do Ciebie, jest dopuszczalne, ale tylko krótko, maksymalnie kilka minut. Dziecko musi wtedy skręcić głowę w bok, żeby oddychać, więc długie noszenie w tej pozycji utrwala asymetrię, szczególnie w pierwszych 3 miesiącach. Wyjątkiem jest silny refluks, przy którym „na pająka” może być zalecaną pozycją.

Więcej: Asymetria u niemowląt w pierwszym kwartale

29. Jak uspokoić płaczące niemowlę?

Gdy pieluszka jest sucha, brzuszek pełny, a dziecku nic nie dolega, pomagają ułożenie „na tygryska”, kołysanie liniowe, zaspokojenie odruchu ssania i szumienie do ucha. Jedne dzieci uspokajają się po 2-3 minutach, inne po 20-30 minutach, więc zachowaj cierpliwość. Jeśli płacz nie mija mimo zaspokojenia potrzeb, skonsultuj się z fizjoterapeutą.

Więcej: Pielęgnacja i sposoby uspokajania niemowląt

30. Czy można dawać niemowlęciu smoczek?

Tak, z umiarem. Smoczek zaspokaja naturalny odruch ssania i pomaga dziecku się uspokoić, a u dzieci z trudnościami ze ssaniem może wspierać karmienie piersią. Nie powinien zastępować innych sposobów uspokajania, a jego odstawianie warto zacząć między 8. a 10. miesiącem.

Więcej: Co jest dobre dla mojego dziecka: fakty i mity, część I

Napięcie mięśniowe, asymetria i niepokojące objawy

31. Jakie są objawy wzmożonego napięcia mięśniowego u niemowlaka?

Dziecko ze wzmożonym napięciem pręży się, a przy ubieraniu trudno zgiąć jego rączki i nóżki. W 5.-6. miesiącu może stale trzymać ręce i nogi w „skrzydełkach”, a w 7. miesiącu nie lubić leżenia na brzuchu, nie opierać się na przedramionach i często bawić się w „samolocik”. W 12. miesiącu sygnałem jest stanie cały czas na palcach.

Więcej: Wzmożone napięcie mięśniowe u niemowlaka

32. Jakie są objawy obniżonego napięcia mięśniowego u niemowlaka?

Dziecko z obniżonym napięciem wydaje się wiotkie i „lejące”, a w 4. miesiącu mało porusza rękami i nogami i leży na plecach jak mała żabka, z luźnymi, rozłożonymi ramionami. W 8. miesiącu zamiast czworakować woli leżeć na brzuchu, jak w 5.-6. miesiącu. W 12. miesiącu zastępuje wstawanie i stanie niskimi pozycjami.

Więcej: Obniżone napięcie mięśniowe u niemowlaka

33. Czy asymetria u niemowlaka jest normalna?

W pierwszym kwartale tak, jeśli dziecko skręca głowę tak samo często w prawo i w lewo, bo odpowiada za to odruch ATOS. Od 8. tygodnia niemowlę leżące na plecach powinno ustawiać brodę w linii mostka. Długie układanie głowy w jedną stronę, spłaszczoną główkę z jednej strony albo wyginanie się w literę C skonsultuj ze specjalistą.

Więcej: Asymetria u niemowlaka: 5 sygnałów, których nie możesz zignorować

34. Dlaczego niemowlę zaciska piąstki?

Do 4. miesiąca zaciskanie dłoni w piąstkę jest naturalnym, fizjologicznym odruchem. W 4. miesiącu dłonie oparte o podłoże powinny już być wyraźnie otwarte, z otwartym kciukiem. Jeśli dziecko po 2. miesiącu stale zaciska piąstki i utrzymuje się to po 4. miesiącu, skonsultuj się z fizjoterapeutą.

Więcej: Co powinien umieć niemowlak w 4. miesiącu życia?

35. Moje niemowlę jest bardzo spokojne i prawie nie płacze. Czy to dobrze?

Nie zawsze. Niepokojące jest, gdy dziecko stale leży niemal bez ruchu, nie interesuje się zabawkami i nigdy nie płacze. W 5.-6. miesiącu mało spontanicznych ruchów może świadczyć o rozwijającej się wiotkości, więc taki nadmierny spokój pokaż fizjoterapeucie dziecięcemu.

Więcej: Niepokojące objawy u niemowlaka

36. Czy niemowlę może mieć skoliozę?

Tak. Skoliozy niemowlęce rozwijają się najczęściej między 6. a 24. miesiącem życia, najpóźniej do 3. roku, i dotyczą głównie chłopców. Każdą niepokojącą zmianę ustawienia kręgosłupa skonsultuj z ortopedą i fizjoterapeutą, bo im wcześniej zacznie się terapię, tym większa szansa na zatrzymanie rozwoju skrzywienia.

Więcej: Klasyfikacja i podział skolioz

Zmysły, refluks i bezpieczeństwo

37. Co to jest obronność sensoryczna u niemowląt?

To nadmierna reakcja na bodźce, np. na dotyk. W pierwszym kwartale dziecko z obronnością sensoryczną jest płaczliwe, pobudzone i niepokoi się przy ubieraniu, kąpieli czy karmieniu. W 5.-6. miesiącu może silnie odginać się przy noszeniu, źle spać i nie lubić leżenia na plecach, co warto omówić z fizjoterapeutą.

Więcej: Obronność sensoryczna u niemowląt, część 1

38. Jak rozwija się wzrok niemowlęcia?

Do 2. miesiąca niemowlę ostro widzi przedmioty i twarze z odległości około 20-30 cm, a najbardziej fascynuje je twarz rodzica. Między 2. a 4. miesiącem doskonali wzrok, lustruje całe pole widzenia i woli linie faliste od prostych. Zdolność rozróżniania kolorów kształtuje się później, w wieku 3-7 lat.

Więcej: Jak rozwijają się zmysły niemowlaka, część I

39. Czy niemowlę przeziębi się od zimnych stóp?

Nie. Stopy niemowlęcia wydają się zimne, bo są daleko od serca i mają dużo drobnych naczyń, które oddają ciepło, ale ich temperatura jest zbliżona do temperatury reszty ciała, czyli około 36,6 stopnia. Infekcje łapiemy przez układ oddechowy, dlatego od pierwszych tygodni zostawiaj dziecku codziennie gołe stopy, na początku na kilka-kilkanaście minut.

Więcej: Wszystko o stópkach Twojego malucha

40. Kiedy ulewanie u niemowlęcia jest niepokojące?

Wszystkie niemowlęta od czasu do czasu ulewają i jest to zjawisko fizjologiczne. Problemem zdrowotnym ulewanie staje się, gdy występuje co najmniej 2 razy dziennie przez co najmniej 3 tygodnie, utrudnia karmienie, zawiera krew albo towarzyszą mu wymioty, zachłyśnięcia lub bezdechy. Takie objawy omów z lekarzem.

Więcej: Refluks żołądkowo-przełykowy u niemowląt, część I

41. Od kiedy można wozić dziecko w przyczepce rowerowej?

Z punktu widzenia fizjoterapeuty bezpiecznie możesz wozić dziecko w przyczepce od 9. miesiąca, choć producenci zwykle podają okolice 12. miesiąca. Młodsze, niesiedzące dzieci przewoź tylko w dedykowanym hamaczku, w którym leżą symetrycznie i są zapięte pasami.

Więcej: Niemowlaki a przyczepki i siodełka rowerowe

42. Jak bezpiecznie przewozić niemowlę w foteliku samochodowym?

Fotelik montuj tyłem do kierunku jazdy, najlepiej na tylnej kanapie za siedzeniem pasażera. Zapinaj dziecko mocno, najlepiej pasami w 3 punktach, tak żeby trudno było wsunąć palec pod pas. Karm dziecko i zmieniaj ułożenie fotelika tylko na postoju.

Więcej: Bezpieczny maluch w transporcie samochodowym

43. Jakie objawy wskazują na zaburzenia integracji sensorycznej?

Rozwój układu sensorycznego nabiera dynamiki po 12. miesiącu życia. Niepokojące są między innymi niechęć do obcinania włosów i paznokci czy mycia twarzy, słaba równowaga i częste upadki, lęk przed wysokością, bardzo duża ruchliwość oraz nieregularny sen. Im wcześniej zaburzenia zostaną wykryte, tym większa szansa na zniwelowanie objawów.

Więcej: Integracja sensoryczna: objawy wskazujące na potrzebę terapii

Ćwiczenia w domu, konsultacja i kursy

44. Jak sprawdzić, czy moje dziecko rozwija się prawidłowo?

Porównaj umiejętności dziecka z kamieniami milowymi: obrót z pleców na brzuch między 5. a 6. miesiącem, czworaki w 8. miesiącu, samodzielny siad do końca 9. miesiąca, wstawanie przy meblach w 10. miesiącu i chodzenie między 12. a 15. miesiącem. Liczy się też jakość ruchu i napięcie mięśniowe, które oceni fizjoterapeuta.

Więcej: Rozwój niemowlęcia od 0 do 12 miesięcy

45. Jakie ćwiczenia robić z niemowlakiem w domu?

Od pierwszego kwartału ćwicz z dzieckiem „wysoką pupę”: unieś jego biodra i połóż prawą rączkę na prawym kolanie, a lewą na lewym, a od 5. miesiąca możesz krzyżować ręce i nogi. Od pierwszych tygodni stosuj też mocny docisk całego ciała, od barków po stopy. Taki dotyk daje dziecku poczucie bezpieczeństwa i pomaga mu się zrelaksować.

Więcej: Ćwiczenia z niemowlakiem w domu

46. Od kiedy można ćwiczyć z niemowlakiem na piłce?

Dobry czas na zabawy na piłce zaczyna się wraz ze startem 4. miesiąca, w leżeniu na brzuchu. Wystarczy piłka o średnicy 50-60 cm, najlepiej antypoślizgowa. Ćwiczenia są dla dziecka wymagające, więc dawkuj je spokojnie i rób przerwy na wibrację, bujanie i głaskanie pleców.

Więcej: Ćwiczenia na piłce z niemowlakiem

47. Kiedy iść z niemowlakiem do fizjoterapeuty?

Umów konsultację, jeśli dziecko do 8. tygodnia nie unosi głowy na brzuchu, między 5. a 6. miesiącem nie próbuje się obracać, w 8. miesiącu nie chce czworakować, do końca 9. miesiąca nie siada samo albo w 12. miesiącu postawione nie stoi przez kilka sekund. Sygnałem jest też asymetria, która nie mija, np. stałe układanie głowy w jedną stronę.

Więcej: Kiedy iść z niemowlakiem do fizjoterapeuty?

48. Czy rehabilitacja niemowlęcia może odbywać się w domu?

W dużej części tak. W ramach wczesnej interwencji rodzice uczą się prawidłowej pielęgnacji, noszenia i zabawy, a systematyczne codzienne ćwiczenia z ich udziałem zmniejszają ryzyko poważniejszych problemów. Gdy fizjoterapeuta nie widzi głębszych zaburzeń, często wystarcza instruktaż, czasem 2-3 spotkania instruktażowe, i kontrola po kilku tygodniach.

Więcej: Wczesna interwencja: czy rehabilitacja niemowląt może odbywać się w domu?

49. Czy warto kupić kurs online dla rodziców niemowlaka?

Kurs online pomaga, gdy chcesz krok po kroku nauczyć się noszenia, pielęgnacji i zabaw wspierających rozwój w kolejnych kwartałach pierwszego roku. Nagrania możesz odtwarzać, zatrzymywać i cofać przez cały rok, na każdym urządzeniu. Kurs dla rodziców kosztuje 189 zł i nie zastępuje konsultacji, gdy widzisz niepokojące objawy.

Więcej: Czy warto kupić kurs online dla rodziców niemowlaka?

50. Kurs online czy konsultacja u fizjoterapeuty: co wybrać?

Jeśli dziecko rozwija się zgodnie z normą, a Ty chcesz wiedzieć, jak je nosić, pielęgnować i z nim ćwiczyć, wybierz kurs online. Jeśli widzisz sygnały ostrzegawcze, np. brak obrotów w 7. miesiącu, brak samodzielnego siadu po 9. miesiącu albo utrwaloną asymetrię, umów konsultację, bo ocena napięcia mięśniowego wymaga badania dziecka przez doświadczonego fizjoterapeutę.

Więcej: Kurs online czy konsultacja u fizjoterapeuty?

Kiedy iść do fizjoterapeuty dziecięcego?

Umów konsultację u fizjoterapeuty dziecięcego, jeśli zauważysz, że dziecko:

  • do 8. tygodnia nie unosi głowy w leżeniu na brzuchu,
  • w wieku 8-12 tygodni długo układa głowę w jedną stronę albo wygina się w literę C,
  • między 5. a 6. miesiącem nie próbuje obracać się z pleców na brzuch, a w 7. miesiącu nie obraca się w obie strony,
  • w 8. miesiącu nie chce czworakować albo nie utrzymuje siadu po posadzeniu,
  • do końca 9. miesiąca nie siada samodzielnie,
  • w 10. miesiącu nie próbuje wstawać albo staje na palcach przy każdej próbie wstawania,
  • w 12. miesiącu postawione nie utrzyma samodzielnie stania przez kilka sekund,
  • płacze, pręży się i niepokoi przy każdym ubieraniu, kąpieli lub karmieniu.

Fizjoterapeuta ocenia rozwój ruchowy dziecka. Jeśli dziecko jest chore albo jego stan nagle się zmienił, najpierw skontaktuj się z pediatrą.

Jeśli chcesz krok po kroku nauczyć się noszenia, pielęgnacji i zabaw na kolejne kwartały pierwszego roku, sprawdź porównanie kursów online Akademii Falmed.